Roken

Roken tijdens de zwangerschap brengt grote risico's met zich mee. Zelf roken, maar ook veelvuldig verblijf in een rokerige omgeving beïnvloedt de zwangerschap nadelig. In sigaretten zitten schadelijke stoffen. Die stoffen zorgen voor een verminderde doorbloeding van de placenta (moederkoek) en daardoor voor verminderde zuurstoftoevoer naar het kind. Hierdoor groeit de baby minder goed. Kinderen van rokende moeders hebben daarom vaker een (te) laag geboortegewicht en worden ook vaker te vroeg geboren. Ze zijn hierdoor kwetsbaarder. Tijdens de eerste levensjaren hebben ze vaker ziekten aan de luchtwegen.

Ook heeft de zwangere een hoger risico op het ontwikkelen van een te hoge bloeddruk, met mogelijk zwangerschapsvergiftiging tot gevolg. Aangezien de placenta minder goed doorbloed is, bestaat de kans op placentaloslating met het overlijden van de baby tot gevolg.

Er zijn bovendien aanwijzingen dat wiegendood meer voorkomt als er in de buurt van de baby wordt gerookt. Wij adviseren beide aanstaande ouders dan ook: stop met roken en vermijdt rokerige ruimtes zoveel mogelijk.

Mocht je moeite hebben met het stoppen met roken, maak dit dan kenbaar tijdens het intakegesprek bij de verloskundige.

Alcohol

Veel mensen denken dat een enkel glas alcohol tijdens de zwangerschap geen kwaad kan. Uit onderzoek is gebleken dat geen enkele hoeveelheid veilig is. Als je niet drinkt voor of tijdens de zwangerschap en gedurende de periode dat je borstvoeding geeft, verhoogt dit de kans op een (gezonde) zwangerschap en een gezond kind. Alcohol tijdens de zwangerschap kan geboorteafwijkingen en hersenbeschadiging veroorzaken.

Het beste is om te stoppen met alcohol voordat je zwanger raakt.

Drugs

Het gebruik van drugs in de zwangerschap wordt sterk afgeraden. Softdrugs (cannabis, marihuana/wiet, en hasj) kunnen een gezondheidsrisico zijn voor je zwangerschap en je baby. Het is bekend dat het gebruik van softdrugs de schadelijke werking van andere genotsmiddelen, zoals alcohol, versterkt. Het niet zonder softdrugs kunnen (verslaafd zijn), heeft nadelige gevolgen voor de zwangerschap. Je baby kan ontwenningsverschijnselen krijgen na de geboorte.

Harddrugs zijn een risico voor het ongeboren kind. Cocaïne, ecstasy (XTC) en heroïne zijn gevaarlijk. Afhankelijk van het soort gebruikte drug kan het kind een aangeboren afwijking of ontwikkelingsstoornis krijgen en/of verslaafd raken. Als je regelmatig harddrugs gebruikt, kan stoppen tijdens de zwangerschap ontwenningverschijnselen bij het ongeboren kind veroorzaken. Doe dit in overleg met een specialist op dit gebied.

Sauna

De sauna is een uitstekende manier om te ontspannen. Je zweet - letterlijk - alle zorgen en onrust uit je lijf. Maar nu je zwanger bent zul je je waarschijnlijk afvragen of die hitte in de sauna wel geschikt is voor je ongeboren kindje.

Er bestaat veel onduidelijkheid over de schadelijkheid van saunagebruik in het eerste trimester van de zwangerschap. Uit dierproeven is echter gebleken dat het misschien verstandiger is de eerste 16 weken de saunaronde maar over te slaan. Bij dieren, die tijdens de beginperiode van de dracht aan hoge temperaturen werden blootgesteld, zijn hogere percentages miskramen en aangeboren afwijkingen geconstateerd. Het is niet bewezen dat dit bij mensen ook het geval is, maar om mogelijke afwijkingen en miskramen te voorkomen, wordt geadviseerd om de eerste 16 weken het risico niet te nemen.

Na de eerste 16 weken zijn er geen aanwijzingen meer voor schadelijkheid van saunagebruik. Saunabezoek is goed voor hart en bloedvaten en helpt je een teveel aan vocht uit te zweten. Natuurlijk is het niet goed te overdrijven. Zorg dat je niet te lang in de hitte blijft zitten en houd je eigen lichaam in de gaten. Vermijd te grote verschillen in temperatuur, sla dus het koude dompelbad over en neem in plaats daarvan een lauwe douche die je rustig kouder maakt. Voel je je minder lekker, duizelig of benauwd ga dan de sauna uit. Het zou kunnen dat jouw hartslag - en die van je baby - iets versnelt door de warmte. Dit is in principe geen probleem. Luisteren naar je lijf zijn de sleutelwoorden voor saunabezoek tijdens je zwangerschap.

Tip:
Meld bij sauna of kuuroord altijd even dat je in verwachting bent, zeker wanneer je naast de saunaronde ook andere behandelingen wilt ondergaan. Een algenpakking is bijvoorbeeld af te raden tijdens de zwangerschap en ook floaten is dan geen optie. Maar er zijn voldoende lekkere, ontspannende behandelingen die je wél kunt ondergaan. Sommige sauna's en kuuroorden bieden zelfs complete zwangerschapsarrangementen aan.

Foliumzuur

Waarschijnlijk slik je al foliumzuur. Als dit niet zo is en als je nog maar kort zwanger bent, dan kun je alsnog foliumzuur gebruiken tot 10 weken zwangerschap (dat is 10 weken na de eerste dag van de laatste menstruatie). Slik elke dag een tablet van 0,4 of 0,5 milligram foliumzuur. Deze tabletten zijn zonder recept verkrijgbaar bij de drogist of apotheek. Foliumzuur vermindert de kans op een kind met een ernstige aandoening, zoals een open ruggetje.

Seks

De beleving van intimiteit en seksualiteit tijdens de zwangerschap wisselt per persoon en per zwangerschap. Bij een normaal verlopende zwangerschap zijn er geen geboden of verboden ten aanzien van seks. Geslachtsgemeenschap kan geen miskraam of beschadiging van het kind veroorzaken.

Problemen en vragen over seksualiteit kunt je altijd bespreken met je verloskundige, huisarts of gynaecoloog. Dan kan men hiermee rekening houden bij lichamelijk onderzoek of bij de bevalling. Dit geldt ook voor eerdere vervelende seksuele ervaringen of moeite hebben met een inwendig onderzoek.